Week 50: Onderhoud of renovatie?

Geplaatst op vrijdag 16 december 2016

Terwijl er steeds luidere stemmen opgaan voor het omgooien van het democratisch systeem in ons land, zien wij nog wel wat essentiële én mogelijke verbeteringen aan het huidige. Wedden dat je met onderhoud aan dit huis makkelijker iets bestuurlijk bewoonbaars maakt dan dat je met nieuwbouw kan bereiken? Kijk maar naar de voorbeelden in dit Weekoverzicht.

Terug naar start


Als wethouders plannen presenteren, is dat meestal aan het eind van een traject met ambtelijk onderzoek, al-dan-niet-formele consultatie en zelfs inspraak en… overleg met de raad. Je zou zeggen dat de scherpe kantjes er dan wel vanaf zijn. Tot die constatering kan de Almeerse raad niet komen. Die stuurde wethouder Peeters deze week terug naar de tekentafel om zijn plan voor de Jeugdzorg maar eens over te doen. Waar het eerder in het proces is misgegaan vertelt de verslaglegging niet, maar dat raad en college niet lekker naar elkaar luisterden en zo pas bij de besluitvorming elkaars problemen tegenkwamen, lijkt ons geen overbodige aanname.
 

Onder last


Bedreigde politici zijn al geen nieuws meer. Dat de meeste bedreigde volksvertegenwoordigers niet goed weten wat te moeten doen met de geuite bedreigingen, ook niet. Ons eigen onderzoek toonde aan dat de meesten het liever voor zichzelf houden. D66-leider Alexander Pechtold vormt daarop een uitzondering. Hij sprak afgelopen week zelfs in de rechtszaal over de impact van bedreigingen. ‘Ik word er 24 uur per dag aan herinnerd dat mijn functie ook een keerzijde heeft,’ aldus Pechtold. Mede door deze uitspraak werd de bedreiger veroordeeld tot een boete van 1.500 euro. De bedreiger accepteert die boete. ‘Het is een straf die ik verdien,’ zei hij. Waarom hij ook al weer de D66’er had bedreigd, kon de man overigens niet meer reproduceren.
 

Wat wil jij later worden?


Piloot. Brandweerman. Zuster. Schooljuf. Maar één 16-jarige inwoner van Katwijk wil niets liever dan burgemeester worden. De kandidaatstelingscommissie van de raad liet de uitzonderlijke leeftijd van deze sollicitant weten. Deze Rick van der Plas zou op afstand de jongste burgemeester ooit zijn; de huidige lijstaanvoerder is de 30-jarige eerste burger van Scherpenzeel; twee jaar ouder dan Vlaams’ jongste. Dat is de 28-jarige Francesco Vanderjeugd, waarbij alle naamgrappen uiteraard al zijn gemaakt. Overigens staat jong beginnen geen lange burgmeesterscarriere in de weg. Huidig Delfts burgereerste Marja van Bijsterveld betrok het ambt op haar 33e en de deze week afscheid nemende burgmeester Ton Ronbouts begon als 28jarige aan zijn eerste post.
 

Jan zegt dag


Voor Wassenaar was het ’t weekje (of twee) wel. Zo maar uit het niets maakte de gemeenteraad bekend dat burgermeester Jan Hoekema stopt. Nu leek er wel vakereen dingetje in de Wassenaarse raad te spelen, maar de laatste maanden was het toch betrekkelijk rustig. Er was dan ook niet écht een directe aanleiding — woordvoerders uit de raad vergeleken het opstappen van de burgemeester met een huwelijk waar ‘de fut uit is’. Al roepen sommigen op tot meer feiten over een mogelijke aanleiding.

Opgevallen is het aangekondigde vertrek wel. Geen landelijk medium heeft het nieuwtje laten liggen, al was er soms een majesteitelijk bruggetje voor de invalshoek nodig.
 

Benoemde tegen gekozenen


Minder stemmen, meer loten. Dat vindt burgemeester Tjeerd van der Zwam van Heerenveen wel een goed idee. Bij omroep Fryslân pleitte de burgervader voor een vijftien procent gelote burgers in de raad. Volgens Van der Zwam betrekt het loten van mensen meer bij de politiek. Hoe de opmerking bij de huidige raad van zijn gemeente Heerenveen is gevallen, weten we niet. Wel belangrijk, want ‘de gunfactor van de raad is echt de kern van een succesvol burgemeesterschap,’zoals Van der Zwam zelf ook ooit eens zei.
 

Samen komen we… verder?


Het werd de raadsleden van Voorschoten wat wit om de neus toen ze de resultaten van het bestuurskrachtonderzoek in zagen. ‘Rampzalig’ vonden enkele fracties de resultaten. Het is te hopen dat leden daar ook consequenties aan verbinden, want de bestuursslapte is vooral te wijten aan het slechte opdrachtgeversschap in de gemeentelijke samenwerking. De met Wassenaar gevoerde gemeenschappelijke ambtelijke organisatie krijgt geen duidelijke sturing, concludeert onderzoeksbureau BMC. Geen gekke conclusie, samenwerken is immers óók iets dat gemeenteraden moeten leren.
 

Gebed zonder end


In meerdere gemeenten is het ambtsgebed op zijn retour, maar in Grootegast lijkt een definitieve uitspraak erover nog wel even te duren. Nu de raad uit steeds minder confessionelen bestaat, werd ook in de Groningse plaats voorgesteld het ambtsgebed te vervangen door een alternatief: een door de burgemeester uitgesproken opdracht en dáárna de raadsvergadering openen. Het compromis valt niet in goede aarde. Lokale fractie VZ2000 vind de oplossing ‘gekunsteld’ en wil een duidelijkere scheiding tussen geloof en vergadering. Zei pleiten nu voor een op tourbeurt door een raadslid voorgelezen opdracht én een duidelijke scheiding in de vorm van een pauzetje.
 

Het halve werk


Een goed debat valt of staat met argumenten, maar dan moet de stof je daartoe wél worden aangedragen. De rekenkamercommissie van Barneveld concludeerde dat de presentatie daarvan in de Barneveldse raadstukken beter kan. Meer alternatieven en, wat ons betreft vooral, opsommen van voor- en nadelen van verschillende mogelijkheden. Het advies komt met een waarschuwing aan de raadsleden. Een debat moet ook niet te veel gaan over de details van een voorstel, maar over politiek hoofdlijnen, zegt de rekenkamer terecht.
 

Raadsleden uitrekenend


Een advies van de rekenkamer is een advies aan de raad. Minister Plasterk vindt met die argumentatie nu definitief dat raadsleden geen zitting meer horen te hebben in de rekenkamers. Adviseren, over bijvoorbeeld de te onderzoeken onderwerpen of over de scope van een onderzoek, mag nog wel, maar zelf sturing geven aan dat onderzoek is passé. In veel raden wordt de commissie nog wel door volksvertegenwoordigers bemand — die daarmee een vreemd dubbelmandaat hebben. Dit dubbellidmaatschap is meestal uit praktische en financiële overweging: externe leden krijgen over het algemeen een hogere vergoeding voor de deelname aan de commissie. Maar helaas gaat de uitspraak van de minister ook dit keer weer niet gepaard met een fatsoenlijk budget om de opdracht ook écht uit te voeren. 

Cookie instellingen

Periklesinstituut maakt gebruik van cookies en vergelijkbare technieken voor functionele en analytische doeleinden. Meer informatie over deze verwerking van (persoons)gegevens kunt u vinden in de privacyverklaring.

Privacybeleid | Sluiten
Instellingen